BESSELJ

BESSELJ (BESSELJ), J(x) ile gösterilen Bessel işlevinin belirli bir x değeri ve mertebesi için aldığı değeri verir. Dalga yayılımı, titreşim ve ısı iletimi gibi mühendislik hesaplarında kullanılan bu işlev, x değerini ve mertebeyi parametre olarak alır.

Söz dizimi ve parametre​

İşlev iki parametre alır ve ikisi de sayısal olmalıdır. Aynı x değeri için farklı mertebeleri karşılaştırmak istiyorsanız n değerini ayrı bir hücrede tutup formülü aşağı kopyalayabilirsiniz.

1. Farklı x değerleri ve mertebeler​

A sütunundaki x değerleri ile B sütunundaki mertebeler için işlev değerini hesaplayalım. C2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 0,440, 0,115, 0,577 ve 0,353 olur. Her satırda x ve n değerleri kendi hücrelerinden okunur. Aynı x değeri için mertebe değiştiğinde işlev değeri de değişir; bu nedenle n parametresini sabit bir sayı yerine hücre başvurusu olarak vermek karşılaştırmayı kolaylaştırır.

2. Ondalıklı mertebe kesilir​

Mertebe tam sayı değilse ne olduğunu görmek için x değerini 1,5 olarak sabit tutalım. C2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 0,558, 0,558, 0,232 ve 0,232 olur. Ondalıklı n değeri yuvarlanmaz, tam sayıya kesilir. Bu yüzden 1,9 mertebesi 1 gibi, 2,4 mertebesi 2 gibi işlem görür.

3. Negatif ve sıfır x değerleri​

Mertebeyi 1 olarak sabitleyip x değerinin işaretinin sonucu nasıl etkilediğine bakalım. C2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla -0,577, -0,558, 0,000, 0,558 ve 0,577 olur. Mertebe 1 olduğunda x değerinin işareti değiştiğinde sonucun işareti de değişir; aynı büyüklükteki pozitif ve negatif x değerleri zıt işaretli sonuç verir. x sıfır olduğunda sonuç da sıfırdır.

4. Hata durumları​

Geçersiz mertebe ve sayısal olmayan girdilerin sonucunu görelim. C2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 0,558, #SAYI!, #DEĞER! ve #DEĞER! olur. İlk satır geçerli girdilerle normal sonucu verir. İkinci satırda n negatif olduğu için #SAYI! hatası oluşur. Üçüncü ve dördüncü satırlarda x veya n sayısal olmadığı için #DEĞER! hatası oluşur.

Kullanırken dikkat edin​

• x parametresi: x, işlevin değerinin hesaplanacağı sayıdır. Negatif x değerleri kabul edilir; mertebe tek olduğunda sonucun işareti x değerinin işaretiyle birlikte değişir.
• n parametresi: n, işlevin mertebesidir. Tam sayı değilse yuvarlanmaz, tam sayıya kesilir; örneğin 1,9 değeri 1 olarak kullanılır. n sıfırdan küçükse işlev #SAYI! hatası verir.
• Sayısal olmayan girdiler: x veya n sayısal değilse, örneğin metin içeriyorsa, işlev #DEĞER! hatası verir.
• Sonucun yorumu: Sonuç sayısal bir değerdir ve genellikle ondalık basamaklı çıkar. Okunabilirlik için hücreyi uygun sayıda ondalık basamakla biçimlendirebilirsiniz; biçimlendirme hücrenin gerçek değerini değiştirmez.
• İlgili işlevler: BESSELY, aynı x ve n parametreleriyle ikinci tür Bessel işlevini hesaplar. BESSELI, değiştirilmiş birinci tür Bessel işlevini hesaplamak için tercih edilir. BESSELK ise değiştirilmiş ikinci tür Bessel işlevi gerektiğinde kullanılır.

Mini Sayfa içindeki sonuç hücresini seçerek gerçek formülü görebilirsiniz. Formüllü örnekleri indirilebilir Excel dosyasında da kullanabilirsiniz.