Frame

Frame ne işe yarar​

• Seçenek gruplama: Aynı kapsayıcıdaki OptionButton denetimleri tek bir grup oluşturur ve aynı anda yalnız biri seçilebilir. Formda birden fazla bağımsız seçim grubu istiyorsanız her grubu ayrı bir Frame içine koyun.
• Toplu denetim: Frame'in Enabled özelliğini False yaparsanız içindeki tüm denetimler devre dışı kalır; Visible özelliğini False yaparsanız hepsi gizlenir. Tek tek denetimle uğraşmanız gerekmez.
• Görsel düzen: Başlık ve kenarlık sayesinde ilgili alanlar (ör. Bölge, Ödeme Şekli) kullanıcıya net biçimde ayrılır.
• Kaydırma: Frame, içeriği kendi boyutundan büyükse kaydırma çubuğu gösterebilir.

Önemli özellikler​

• Name: Denetimin kod içindeki adı. Ad verirken fraBolge gibi bir önek kullanmanız okunabilirliği artırır.
• Caption: Çerçevenin üst kenarında görünen başlık metni. Boş bırakırsanız başlıksız çerçeve görünür.
• Enabled: False ise çerçeve ve içindeki tüm denetimler kullanıcıya kapanır (varsayılan True).
• Visible: False ise çerçeve ve içeriği gizlenir (varsayılan True).
• BackColor, ForeColor, BorderColor: Arka plan, yazı ve kenarlık renkleri. Renk RGB işleviyle verilebilir.
• BorderStyle: 0 (fmBorderStyleNone) kenarlıksız, 1 (fmBorderStyleSingle) tek çizgili kenarlık.
• SpecialEffect: Çerçevenin görünümü: 0 düz (fmSpecialEffectFlat), 1 yükseltilmiş, 2 çökük, 3 oymalı (fmSpecialEffectEtched, varsayılan), 6 tümsekli.
• Controls: Frame'in içindeki denetimler koleksiyonudur. Controls.Count alt denetim sayısını verir; For Each ile gezilebilir.
• ScrollBars, ScrollHeight, ScrollWidth, KeepScrollBarsVisible: Kaydırma çubuklarını ve kaydırılabilir alanın boyutunu belirler. ScrollBars için fmScrollBarsNone (0), fmScrollBarsHorizontal (1), fmScrollBarsVertical (2), fmScrollBarsBoth (3) kullanılır.
• Left, Top, Width, Height: Konum ve boyut (punto). Alt denetimlerin Left ve Top değerleri formun değil Frame'in sol üst köşesine göre ölçülür.
• Cycle: Sekme (Tab) tuşuyla dolaşımın Frame içinde mi döneceğini, yoksa tüm formu mu dolaşacağını belirler.
• ControlTipText, Tag, Font: Fare ipucu metni, serbest kullanım etiketi ve yazı tipi.

Önemli yöntemler ve olaylar​

• Controls.Add: Çalışma anında Frame'e yeni denetim ekler. İlk bağımsız değişken ProgID'dir (ör. "Forms.CheckBox.1"), ikincisi ad, üçüncüsü görünürlüktür.
• Controls.Remove: Çalışma anında eklenmiş bir denetimi adıyla kaldırır. Tasarım anında eklenen denetimler bu yöntemle silinemez.
• Move: Frame'i yeni konuma ve boyuta taşır (Left, Top, Width, Height).
• SetFocus: Odağı Frame'e (içindeki ilk uygun denetime) verir.
• Scroll: Kaydırma çubuklarını kodla kaydırır (ActionX, ActionY).

Private Sub fraBolge_Click()
    ' Çerçevenin boş alanına tıklanınca çalışır
End Sub

Private Sub fraBolge_Enter()
    ' Odak çerçeveye girince çalışır
End Sub

1. Seçenek gruplarını Frame ile ayırma​

Option Explicit

Sub SiparisGir()
    Dim ws As Worksheet
    Dim sat As Long
    Dim bolge As String
    Dim odeme As String

    Set ws = ActiveSheet

    ' Formu belleğe yükle ve varsayılan seçimleri yap
    Load UserForm1
    UserForm1.optMarmara.Value = True
    UserForm1.optNakit.Value = True
    UserForm1.Show

    ' Tamam düğmesi formu gizledi; seçimleri oku
    If UserForm1.optMarmara.Value Then bolge = "Marmara"
    If UserForm1.optEge.Value Then bolge = "Ege"
    If UserForm1.optNakit.Value Then odeme = "Nakit"
    If UserForm1.optKart.Value Then odeme = "Kredi Kartı"

    ' İlk boş satıra yaz
    sat = ws.Cells(ws.Rows.Count, 1).End(xlUp).Row + 1
    ws.Cells(sat, 1).Value = UserForm1.txtUrun.Value
    ws.Cells(sat, 2).Value = bolge
    ws.Cells(sat, 3).Value = odeme

    Unload UserForm1
End Sub

2. Çalışma sayfasına Frame ekleme​

Option Explicit

Sub FrameEkle()
    Dim ws As Worksheet
    Dim ole As OLEObject

    Set ws = ActiveSheet

    ' Aynı adlı eski denetim varsa sil
    On Error Resume Next
    ws.OLEObjects("fraBolge").Delete
    On Error GoTo 0

    ' Sayfaya ActiveX Frame ekle
    Set ole = ws.OLEObjects.Add(ClassType:="Forms.Frame.1", _
        Left:=220, Top:=20, Width:=160, Height:=80)

    ole.Name = "fraBolge"
    ole.Object.Caption = "Bölge Seçimi"
    ole.Object.SpecialEffect = 3   ' oymalı görünüm

    ' Özellikleri sayfaya yaz
    ws.Range("B2").Value = ole.Name
    ws.Range("B3").Value = ole.Object.Caption
    ws.Range("B4").Value = ole.Width
    ws.Range("B5").Value = ole.Object.SpecialEffect
End Sub

3. Frame içine çalışma anında denetim ekleme​

Option Explicit

Sub AylariSec()
    Dim ws As Worksheet
    Dim i As Long
    Dim chk As MSForms.CheckBox

    Set ws = ActiveSheet
    Load UserForm1

    With UserForm1.fraAylar
        .Caption = "Rapora dahil edilecek aylar"

        ' Altı onay kutusunu Frame içine ekle
        For i = 1 To 6
            Set chk = .Controls.Add("Forms.CheckBox.1", "chkAy" & i, True)
            chk.Caption = ws.Cells(i + 1, 1).Value
            chk.Left = 6
            chk.Top = 6 + (i - 1) * 20
            chk.Width = 120
        Next i

        ' İçerik sığmazsa dikey kaydırma çubuğu göster
        .ScrollBars = fmScrollBarsVertical
        .ScrollHeight = 6 + 6 * 20 + 6
    End With

    UserForm1.Show

    ' Seçimleri sayfaya yaz
    For i = 1 To 6
        If UserForm1.fraAylar.Controls("chkAy" & i).Value Then
            ws.Cells(i + 1, 3).Value = "Evet"
        Else
            ws.Cells(i + 1, 3).Value = "Hayır"
        End If
    Next i

    Unload UserForm1
End Sub

Kullanırken dikkat edin​

• Denetimler gerçekten Frame'in içinde olmalı: Seçenek düğmesini Frame'in üstüne yalnızca denk getirmek yetmez; denetim forma çizilmiş olarak kalır ve gruplama çalışmaz. Denetimi kesip Frame seçiliyken yapıştırın ya da doğrudan Frame'in içine çizin. Frame'i taşıdığınızda içindekiler onunla birlikte hareket ediyorsa doğru kurulmuştur.
• Seçenek düğmesi gruplaması: Aynı kapsayıcıdaki (form ya da Frame) tüm OptionButton denetimleri tek grup sayılır. Frame kullanmak istemiyorsanız her düğmenin GroupName özelliğine aynı adı vererek de gruplayabilirsiniz. Yalnız Frame içindeki GroupName değerleri boşsa Frame gruplama işini kendisi yapar.
• Enabled ve Visible alt denetimleri etkiler: Frame'in Enabled ya da Visible özelliğini değiştirmek içindeki tüm denetimleri etkiler, ancak alt denetimlerin kendi Enabled ve Visible değerleri değişmez. Bu özellik, bir seçeneğe bağlı alanları (ör. taksit seçenekleri) topluca açıp kapatmak için kullanışlıdır.
• Konum Frame'e göre ölçülür: Frame içindeki denetimlerin Left ve Top değerleri Frame'in sol üst köşesine göredir. Kodla denetim eklerken ya da yerini değiştirirken formun koordinatlarıyla karıştırmayın.
• Grup Kutusu ile karıştırmayın: Geliştirici sekmesindeki Form Denetimleri içinde bulunan Grup Kutusu (Group Box), çalışma sayfası içindir ve UserForm Frame'inden farklıdır. UserForm'daki Frame, ActiveX/MSForms denetimidir ve Controls koleksiyonu, kaydırma çubukları gibi özelliklere sahiptir.
• Çalışma sayfası ActiveX Frame sınırı: Sayfaya eklenen ActiveX Frame içine başka denetim yerleştirilemez ve alt denetim yönetimi için uygun değildir. Bu amaçla UserForm kullanın. ActiveX denetimleri ayrıca Excel'in her platformunda (ör. Mac, web) desteklenmez.
• İlgili konular:
  • UserForm: Frame'in yerleştirildiği form nesnesi.
  • OptionButton: Frame ile gruplanan seçenek düğmesi denetimi.
  • CheckBox: Frame içinde toplu seçimler için kullanılan onay kutusu.
  • Controls koleksiyonu: Frame ve UserForm içindeki denetimleri gezmek ve eklemek için.
  • MultiPage ve TabStrip: Daha çok alanı sekmelerle bölmek için alternatif denetimler.
  • OLEObjects: Çalışma sayfasındaki ActiveX denetimlerine kodla erişim.
  • Load, Show, Hide, Unload: Formu yöneten deyimler ve yöntemler.