BİRİMMATRİS

BİRİMMATRİS (MUNIT), belirttiğiniz boyutta bir birim matris verir. Birim matriste ana köşegen 1 değerlerinden, diğer tüm hücreler 0 değerlerinden oluşur. Matris çarpımı, matris tersi ve benzeri hesaplarda etkisiz eleman olarak ya da köşegen matris kurmak için kullanılır.

Söz dizimi ve parametre​

İşlev tek bir değer değil, matris döndürebilir. Boyut 1 ise sonuç tek bir sayıdır; boyut 2 veya daha büyükse sonuç birden çok hücreye yayılan bir matristir. Tek hücrelik sonuç gerektiğinde işlevi TOPLA ya da İNDİS gibi bir işlevin içinde kullanabilirsiniz.

1. Köşegen toplamı boyuta eşittir​

Farklı boyutlardaki birim matrislerin tüm hücrelerini toplayalım. B2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 1, 2, 3 ve 5 olur. Birim matriste yalnız ana köşegendeki hücreler 1 değerini taşır, geri kalan hücreler 0 olduğundan toplam her zaman boyut sayısına eşittir. Boyut 1 olduğunda matris tek bir hücreden oluşur ve sonuç doğrudan 1 olur.

2. Matristen tek bir öğeyi okuma​

Birim matrisin belirli bir satır ve sütunundaki değeri görmek için İNDİS işlevini kullanabiliriz. D2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 1, 0, 1 ve 0 olur. Satır ve sütun numarası aynı olduğunda hücre ana köşegen üzerindedir ve değeri 1 olur. Satır ve sütun numarası farklı olduğunda hücre köşegenin dışında kalır ve değeri 0 olur.

3. Birim matrisi bir katsayıyla çarpma​

Birim matrisi bir katsayıyla çarparak köşegeni bu katsayıdan oluşan bir matris elde edebiliriz. C2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın; formül, elde edilen matrisin tüm hücrelerini toplar:
Sonuçlar sırasıyla 10, 12, 10 ve 15 olur. Matris bir sayıyla çarpıldığında her hücre o sayıyla çarpılır; 0 olan hücreler 0 kalır, köşegendeki 1 değerleri ise katsayıya dönüşür. Bu nedenle toplam, boyut ile katsayının çarpımına eşittir.

4. Geçersiz boyut hatası​

Boyut sıfır veya negatif olduğunda işlev matris üretemez. B2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 1, 3, #DEĞER! ve #DEĞER! olur. Boyut 1 ve 3 olduğunda geçerli birim matrisler oluşur. Boyut 0 olduğunda ve negatif olduğunda boyut sıfırdan büyük olmadığı için işlev #DEĞER! hatası verir ve bu hata toplama da yansır.

Kullanırken dikkat edin​

• boyut parametresi: boyut, oluşturulacak matrisin hem satır hem sütun sayısını belirler; sonuç her zaman kare matristir. Boyut 1 olduğunda sonuç tek bir sayı olan 1 değeridir. Boyut 2 olduğunda sonuç iki satır ve iki sütundan oluşur: ilk satırda 1 ve 0, ikinci satırda 0 ve 1 bulunur.
• Birden çok değer döndürme: İşlev birden çok değer döndürebilir. Dinamik dizileri destekleyen Excel sürümlerinde sonuç, formülü yazdığınız hücreden başlayarak komşu hücrelere yayılır. Eski sürümlerde sonucu görmek için boyuta uygun bir hücre aralığı seçip formülü dizi formülü olarak girmeniz gerekir. Aşağıdaki formül, 2 boyutlu birim matrisi üretir:
  
  Excel formülü

  TR

  =BİRİMMATRİS(2)

  EN

  =MUNIT(2)

• Hata koşulu: boyut değeri <= 0 olduğunda, yani sıfır veya negatif olduğunda işlev #DEĞER! hatası verir. Boyutu bir hücreden alıyorsanız bu durumu EĞERHATA işleviyle karşılayabilirsiniz.
• Sürüm bilgisi: BİRİMMATRİS işlevi Excel 2013 ile eklenmiştir; daha eski sürümlerde bulunmaz.
• İlgili işlevler: DÇARP: Birim matrisi başka bir matrisle çarparak etkisiz eleman özelliğini göstermek ya da matris çarpımı yapmak istediğinizde tercih edilir. İNDİS: Üretilen matristen belirli bir satır ve sütundaki değeri almak için kullanılır. TOPLA: Matrisin hücrelerini tek bir sayıda toplamak gerektiğinde kullanılır. EĞERHATA: Geçersiz boyut nedeniyle oluşabilecek hatayı yakalayıp kendi mesajınızı göstermek için kullanılır.

Mini Sayfa içindeki sonuç hücresini seçerek gerçek formülü görebilirsiniz. Formüllü örnekleri indirilebilir Excel dosyasında da kullanabilirsiniz.