BIRAK

BIRAK (DROP), bir dizinin başından ya da sonundan belirttiğiniz sayıda satır veya sütunu çıkarır ve geri kalan diziyi verir. Pozitif sayı baştan (üstten ve soldan), negatif sayı sondan (alttan ve sağdan) atar. Başlık satırını, toplam satırını ya da gereksiz sütunları veriden ayırmak için kullanılır.

Söz dizimi ve parametre​

Yalnız sütun atmak istiyorsanız satırlar parametresini boş bırakıp ayırıcıyı art arda yazın (;;). BIRAK bir dizi döndürdüğü için sonuç komşu hücrelere taşabilir; aşağıdaki örneklerde sonucu tek hücrede göstermek için TOPLA ve HÜCRE işlevlerinden yararlanılmıştır.

1. Üstten ve alttan satır atma​

B2:B6 aralığındaki aylık satışlardan C sütunundaki sayı kadar satır atıp kalanların toplamını bulalım. Pozitif sayı üstten, negatif sayı alttan satır atar. BIRAK tek başına bir dizi döndürdüğü için sonucu tek hücrede görmek amacıyla TOPLA ile toplıyoruz. D2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 4.500, 4.200, 3.300, 3.100 ve 2.400 olur. satırlar pozitif olduğunda satırlar dizinin başından, negatif olduğunda sonundan atılır. Her satırda dizi aynı kalır; yalnız C sütunundaki atılacak satır sayısı değişir. Bu yüzden aralık $ işaretiyle sabitlenmiş, C2 başvurusu ise aşağı kopyalamayla değişmiştir.

2. Soldan ve sağdan sütun atma​

A2:C5 aralığında dört mağazanın Ocak, Şubat ve Mart satışları yer alıyor. D sütunundaki sayı kadar sütun atıp kalanların toplamına bakalım. satırlar parametresi boş bırakıldığı için hiçbir satır atılmaz. E2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 1.180, 1.020, 630 ve 470 olur. sütunlar pozitif olduğunda sütunlar soldan, negatif olduğunda sağdan atılır. 1 değeri Ocak sütununu, -1 değeri Mart sütununu, 2 değeri Ocak ile Şubat sütunlarını, -2 değeri Şubat ile Mart sütunlarını dışarıda bırakır.

3. Satır ve sütunu birlikte atma​

A2:B5 aralığında plan ve gerçekleşen tutarlar yer alıyor. C sütunundaki sayı kadar satırı, D sütunundaki sayı kadar sütunu aynı anda atıp kalan değerleri toplayalım. E2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 950, 1.250, 650 ve 800 olur. Satır ve sütun atma işlemleri birbirinden bağımsız yönlere sahiptir: Birinci satırda üstten bir satır ve soldan bir sütun, ikinci satırda alttan bir satır ve sağdan bir sütun atılır. Kalan bölge, atılan satır ve sütunların dışında kalan kesişimdir.

4. Sıfır değeri ve hücre başvurusu​

A2:A5 aralığındaki değerlerden B sütunundaki sayı kadar satır atalım. C sütunu kalan değerlerin toplamını, D sütunu ise kalan bölgenin ilk hücre adresini verir. BIRAK hücre başvurusu döndürebildiği için HÜCRE işleviyle birlikte kullanılabilir. C2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
D2 hücresine ise aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla $A$3, $A$2, $A$2 ve $A$4 olur; bunlar kalan bölgenin ilk hücresinin adresleridir. Toplam sütunundaki sonuçlar ise 180, 220, 150 ve 130 olur. satırlar için 0 verilen ikinci satırda hiçbir satır atılmaz ve dizinin tamamı kalır; bu nedenle toplam dizideki tüm değerleri kapsar ve adres dizinin ilk hücresini gösterir. Pozitif sayı üstten, negatif sayı alttan satır atar.

Kullanırken dikkat edin​

• satırlar parametresi: satırlar sıfırdan büyükse satırlar dizinin başından (üstten) atılır. Sıfırdan küçükse satırlar dizinin sonundan (alttan) atılır. satırlar 0 olduğunda hiçbir satır atılmaz ve dizinin tamamı döndürülür; hata oluşmaz.
• sütunlar parametresi: sütunlar sıfırdan büyükse sütunlar dizinin solundan (başından) atılır. Sıfırdan küçükse sütunlar dizinin sağından (sonundan) atılır. sütunlar 0 olduğunda da hiçbir sütun atılmaz ve dizinin tamamı döndürülür; satırlar için 0 verildiğindeki davranışta olduğu gibi hata oluşmaz.
• Boş bırakılan parametreler: satırlar veya sütunlar verilmez ya da boş bırakılırsa ilgili yönde hiçbir şey atılmaz; tüm satırlar ve sütunlar döndürülür. Yalnız sütun atmak için satırlar parametresini boş bırakın ve ayırıcıyı art arda yazın. Örneğin B1:D3 aralığından soldan bir sütun atmak için aşağıdaki formülü kullanın:
  
  Excel formülü

  TR

  =BIRAK(B1:D3;;1)

  EN

  =DROP(B1:D3,,1)

• Sınır durumu: Referans sayfaya göre satırlar veya sütunlar değerinin mutlak değeri dizideki satır ya da sütun sayısından büyükse tüm satırlar veya sütunlar döndürülür. Bu sınır durumunu kullanmadan önce kendi Excel sürümünüzde küçük bir dizide deneyin; sonuç beklediğinizden farklıysa atılacak sayıyı dizinin boyutunu aşmayacak şekilde sınırlayın.
• Dizi sonucu ve başvuru: BIRAK dinamik dizi formülü oluşturabilir; sonuç birden çok hücre kaplıyorsa komşu hücrelere taşar. B1:D3 aralığında 1, 2, 3 / 4, 5, 6 / 7, 8, 9 değerleri varsa aşağıdaki formül ilk satırı atar ve 4, 5, 6 ile 7, 8, 9 satırlarını döndürür:
  
  Excel formülü

  TR

  =BIRAK(B1:D3;1)

  EN

  =DROP(B1:D3,1)

  İşlev ayrıca hücre başvurusu döndürebilir. Aşağıdaki formül ilk iki satır ve ilk iki sütun atıldıktan sonra kalan hücrenin adresini verir:
  
  Excel formülü

  TR

  =HÜCRE("adres";BIRAK(B1:D3;2;2))

  EN

  =CELL("address",DROP(B1:D3,2,2))

• Sürüm bilgisi: BIRAK işlevi Excel 2024 ile eklenmiştir; Microsoft 365 abonelerine ilk olarak Mart 2022'de sunulmuştur. Daha eski sürümlerde bulunmaz.
• İlgili işlevler: SEÇSÜT: Dizide yalnız belirli sütunları döndürmek istediğinizde tercih edin. SEÇSATIR: Dizide yalnız belirli satırları döndürmek istediğinizde kullanın. GENİŞLET: Diziyi belirli boyutlara genişletmek veya doldurmak istediğinizde kullanın. SÜZ: Birden çok koşulu sağlayan satırları döndürmek istediğinizde BIRAK yerine tercih edin. AL: Dizinin başından ya da sonundan belirli satır ve sütunların kesişimini almak istediğinizde kullanın; BIRAK'ın tersini yapar. Satır bazında gruplayıp özetlemek için GROUPBY, satır ve sütun bazında özetlemek için PIVOTBY işlevlerinden de yararlanabilirsiniz.

Mini Sayfa içindeki sonuç hücresini seçerek gerçek formülü görebilirsiniz. Formüllü örnekleri indirilebilir Excel dosyasında da kullanabilirsiniz.