Yazı Tipi ve Biçimlendirme

Yazı Tipi ve Biçimlendirme (Font and Formatting), Excel'de bir tablonun hangi yazı tipiyle, boyutta, renkte ve dolgu düzeniyle görüneceğini belirleyen ayarların genel adıdır. Bu ayarlar verinin değerini değiştirmez, yalnızca okunabilirliği artırır, başlıkları ve önemli sayıları öne çıkarır. Çoğu komut Giriş > Yazı Tipi (Home > Font) grubunda yer alır, ayrıntılı seçenekler ise Ctrl+1 ile açılan Hücreleri Biçimlendir (Format Cells) penceresindedir.

Excel'de yazı tipi, boyut ve renk nasıl değiştirilir?​

Biçimlendirmek istediğiniz hücreleri seçin ve Giriş > Yazı Tipi (Home > Font) grubundaki komutları kullanın. Aynı ayarlara Ctrl+1 ile açılan Hücreleri Biçimlendir penceresindeki Yazı Tipi sekmesinden de ulaşabilirsiniz.
  • Yazı tipi ve boyut: Tablo genelinde tek bir yazı tipi ailesi kullanın. Başlıklar için biraz büyük, açıklama ve dipnotlar için biraz küçük boyut seçin. Boyutu hücre bazında 1 ile 409 punto arasında verebilirsiniz.
  • Kalın, İtalik, Altı Çizili: Ctrl+2 kalın, Ctrl+3 italik, Ctrl+4 altı çizili biçimi uygular. Kalın biçimi başlık satırı ve toplam satırı gibi anahtar alanlara ayırın, italiği açıklama metinleri için kullanın.
  • Yazı Tipi Rengi: Renk, bilgiyi sınıflandırmak ya da dikkat çekmek için kullanılır. Koyu zeminde açık, açık zeminde koyu yazı rengi seçin.
  • Aşırıya kaçmayın: Bir tabloda üçten fazla renk ve birden fazla yazı tipi ailesi kullanmak okunabilirliği düşürür.

Hücre dolgusu, kenarlık ve hizalama nasıl kullanılır?​

Hücre dolgusu, verileri görsel olarak gruplamanın en hızlı yoludur. Giriş > Yazı Tipi > Dolgu Rengi (Fill Color) ile seçili hücrelerin arka planını boyayabilirsiniz.
  • Dolgu: Başlık satırına koyu bir renk, toplam satırına açık bir ton verin. Dolgu rengi ile yazı rengi arasındaki zıtlık yeterli olmalıdır.
  • Kenarlık: Giriş > Yazı Tipi > Kenarlıklar (Borders) ile tablonun sınırlarını ve toplam satırının üst çizgisini belirleyin. Her hücreye kenarlık koymak yerine yalnızca gerekli yerleri çizmek daha temiz görünür.
  • Hizalama: Giriş > Hizalama (Alignment) grubunda metni sola, sayıları sağa yaslamak okumayı kolaylaştırır. Başlıkları sütun içeriğiyle aynı yöne hizalayın.
  • Sayı biçimi: Tutarlar için binlik ayraçlı ve iki ondalıklı biçim, oranlar için yüzde biçimi kullanın. Bu ayar Giriş > Sayı (Number) grubundadır.
Değere göre değişen renkler için Giriş > Stiller > Koşullu Biçimlendirme (Home > Styles > Conditional Formatting) kullanılır; böylece renk elle değil, kurala göre otomatik uygulanır.

Okunaklı ve tutarlı rapor için ilkeler​

Biçimlendirmenin amacı süslemek değil, okuru doğru bilgiye yönlendirmektir. Aşağıdaki yöntemler raporlarınızın tutarlı kalmasını sağlar.
  • Hücre Stilleri: Giriş > Stiller > Hücre Stilleri (Cell Styles) ile başlık, toplam ve not gibi biçimleri bir kez tanımlayıp her yerde aynı şekilde uygulayabilirsiniz.
  • Biçim Boyacısı: Giriş > Pano > Biçim Boyacısı (Format Painter) bir hücrenin biçimini başka hücrelere kopyalar. Düğmeye çift tıklarsanız birden çok alana art arda uygulayabilirsiniz.
  • Tema yazı tipleri: Sayfa Düzeni > Temalar > Yazı Tipleri (Page Layout > Themes > Fonts) ile çalışma kitabının başlık ve gövde yazı tiplerini tek seferde değiştirebilirsiniz.
  • Renge tek başına güvenmeyin: Çıktı siyah beyaz alınabilir ya da okurun renk algısı farklı olabilir. Önemli durumları renkle birlikte metin ya da simgeyle de belirtin.
  • Erişilebilirlik: Gözden Geçir > Erişilebilirliği Denetle (Review > Check Accessibility) komutu çalışma kitabınızdaki olası okunabilirlik sorunlarını listeler.

1. Başlık ve toplam satırını öne çıkarma​

Aşağıdaki tabloda tutar sütunu formülle hesaplanıyor. Başlık satırını (A1:D1) seçip Giriş > Yazı Tipi grubundan Kalın düğmesine basın ve dolgu rengi verin. Ardından toplam satırını seçip yine kalın yapın. Tutar sütununa binlik ayraçlı iki ondalıklı sayı biçimi uygulayın.
Yazı Tipi ve Biçimlendirme
Formülünü incelemek için bir hücre seçin.
ABCD
1ÜrünAdetBirim FiyatTutar
2Kulaklık12450,005.400,00
3Klavye8620,004.960,00
4Monitör53.250,0016.250,00
5Fare20180,003.600,00
6Webcam6950,005.700,00
7Genel Toplam35.910,00
Satış RaporuExcelDepo v1.0.0
Kulaklık satırının tutarı 5.400,00, genel toplam ise 35.910,00 olarak hesaplanır. Kalın başlık ve kalın toplam satırı, okurun tabloda nereden başlayıp nerede bitireceğini hemen gösterir. Sayıların sağa, metinlerin sola hizalı olması karşılaştırmayı kolaylaştırır.

2. Koşullu biçimlendirmeyle negatif farkları kırmızı gösterme​

Tabloda her ay için planlanan ve gerçekleşen tutar var; fark ve sapma yüzdesi formülle hesaplanıyor. D2:E7 aralığını seçin, Giriş > Stiller > Koşullu Biçimlendirme > Hücre Kurallarını Vurgula > Küçüktür (Conditional Formatting > Highlight Cells Rules > Less Than) yolunu izleyin. Değer kutusuna 0 yazıp açılır listeden kırmızı dolgu ve koyu kırmızı metin seçeneğini seçin.
Yazı Tipi ve Biçimlendirme
Formülünü incelemek için bir hücre seçin.
ABCDE
1AyPlanGerçekleşenFarkSapma %
2Ocak50.000,0048.500,00-1.500,00-3%
3Şubat52.000,0054.200,002.200,004%
4Mart55.000,0051.800,00-3.200,00-6%
5Nisan53.000,0057.100,004.100,008%
6Mayıs58.000,0055.400,00-2.600,00-4%
7Haziran60.000,0061.200,001.200,002%
Bütçe FarkıExcelDepo v1.0.0
Planın altında kalan aylarda fark negatif çıkar; örneğin Mart ayında fark -3.200,00, sapma ise -%6 olur ve bu hücreler otomatik olarak kırmızı görünür. Gerçekleşen tutar değişirse renk de kendiliğinden güncellenir, elle yeniden boyamanız gerekmez.

3. Makroyla başlık satırını biçimlendirme​

Düzenli olarak hazırladığınız listelerin başlık satırını her seferinde elle biçimlendirmek yerine kısa bir makro kullanabilirsiniz. Aşağıdaki makro, etkin sayfadaki A1:E1 başlıklarını kalın, beyaz yazılı ve lacivert dolgulu yapar, maaş sütunlarına binlik ayraçlı sayı biçimi uygular. Kodu Alt+F11 ile açılan VBA düzenleyicisinde bir modüle yapıştırıp çalıştırın.
VBA 10 satır
Sub TabloyuBicimle()
    With ActiveSheet.Range("A1:E1")
        .Font.Bold = True
        .Font.Color = RGB(255, 255, 255)
        .Interior.Color = RGB(31, 78, 121)
        .HorizontalAlignment = xlCenter
    End With
    ActiveSheet.Range("C2:C7,E2:E7").NumberFormat = "#,##0.00"
    ActiveSheet.Range("D2:D7").NumberFormat = "0%"
End Sub
Yazı Tipi ve Biçimlendirme
Formülünü incelemek için bir hücre seçin.
ABCDE
1Ad SoyadDepartmanMaaşZam OranıYeni Maaş
2Ayşe YılmazMuhasebe32.000,0010%35.200,00
3Mehmet KayaSatış28.500,0012%31.920,00
4Elif DemirLojistik26.000,008%28.080,00
5Can AydınBilgi İşlem41.000,0010%45.100,00
6Zeynep Şahinİnsan Kaynakları30.000,009%32.700,00
7Burak ÇelikSatış29.500,0012%33.040,00
Personel ListesiExcelDepo v1.0.0
Makro çalıştıktan sonra başlık satırı kalın, beyaz yazılı ve lacivert dolgulu görünür. Yeni Maaş sütunundaki değerler, örneğin 35.200,00, binlik ayraçlı ve iki ondalıklı gösterilir. Biçim değişse de hücrelerdeki sayılar aynı kalır. Makro yalnızca etkin sayfada çalışır, bu nedenle çalıştırmadan önce doğru sayfanın açık olduğundan emin olun.

Sık sorulan sorular​

Varsayılan yazı tipi nasıl değiştirilir?
Dosya > Seçenekler > Genel (File > Options > General) bölümündeki yeni çalışma kitapları için yazı tipi ve boyut ayarlarını değiştirin. Değişikliğin geçerli olması için Excel'i kapatıp yeniden açmanız gerekir.
Bir hücrenin biçimini başka hücrelere nasıl kopyalarım?
Kaynak hücreyi seçip Biçim Boyacısı düğmesine tıklayın, ardından hedef hücreleri seçin. Yalnızca biçim kopyalanır, değerler değişmez.
Biçimlendirmeyi nasıl temizlerim?
Hücreleri seçin ve Giriş > Düzenleme > Temizle > Biçimleri Temizle (Clear > Clear Formats) komutunu kullanın. Hücre içeriği korunur, yalnızca biçim sıfırlanır.
Yazı rengini formülle değiştirebilir miyim?
Formül hücrenin rengini doğrudan değiştiremez. Koşullu biçimlendirme kuralı tanımlayarak, hücre değerine göre yazı ve dolgu rengini otomatik değiştirebilirsiniz.

Kullanırken dikkat edin​

  • Biçim değeri değiştirmez: Sayı biçimi yalnızca görünümü etkiler. Bir hücre iki ondalıkla gösteriliyorsa içindeki gerçek değer daha fazla ondalık içerebilir ve formüller bu gerçek değerle hesaplanır.
  • Renk kontrastına dikkat edin: Açık sarı zemin üzerine açık gri yazı ya da koyu mavi zemin üzerine siyah yazı ekranda okunsa bile yazdırmada kaybolabilir. Çıktı almadan önce Dosya > Yazdır önizlemesini kontrol edin.
  • Biçimi hücre bazında değil stil olarak tanımlayın: Her hücreyi tek tek biçimlendirmek zaman alır ve tutarsızlığa yol açar. Başlık, toplam ve not gibi yinelenen yapılar için Hücre Stilleri kullanın; stili değiştirdiğinizde tüm hücreler birlikte güncellenir.
  • Koşullu biçimlendirme ile elle boyamayı karıştırmayın: Elle uyguladığınız dolgu, koşullu biçimlendirme kuralıyla çakışırsa kural önceliklidir ve görünen renk kuraldan gelir. Beklediğiniz renk görünmüyorsa Koşullu Biçimlendirme > Kuralları Yönet (Manage Rules) penceresini kontrol edin.
  • Makrolar için dosya türü: VBA kodu içeren çalışma kitabını makro içerebilen Excel Çalışma Kitabı (xlsm) türünde kaydetmeniz gerekir. Standart xlsx dosyası makroları saklamaz.
  • İlgili konular:
    • Koşullu Biçimlendirme: değere göre otomatik renk ve simge uygulama
    • Hücre Stilleri: tekrar kullanılabilir biçim şablonları
    • Biçim Boyacısı: biçimi hızlıca kopyalama
    • Hücreleri Biçimlendir: sayı, hizalama, yazı tipi, kenarlık ve dolgu ayarları
    • METNEÇEVİR: sayı ve tarihleri metin olarak biçimli göstermek için kullanılan işlev
    • TOPLA: biçimlendirilen tablolardaki toplam satırları için kullanılan işlev
Örneklerdeki makroların tamamı indirilebilir Excel dosyasındadır (.xlsm). Dosyayı açtıktan sonra makroları etkinleştirin, ardından Alt + F11 ile Visual Basic Düzenleyicisi'nde kodları inceleyebilir ve Alt + F8 ile çalıştırabilirsiniz.
 

Ekli dosyalar

Son düzenleme:

Okuma Rehberi - Makale

Seviye
Başlangıç
Okuma süresi
2 dk okuma

Bu dersteki fonksiyonlar

Geri
Üst