ORTANCA

ORTANCA (MEDIAN), bir sayı kümesini küçükten büyüğe sıraladığınızda ortada kalan sayıyı verir. Değer sayısı çiftse ortadaki iki sayının ortalamasını hesaplar. Uç değerlerden aritmetik ortalamaya göre daha az etkilendiği için bir veri kümesinin tipik değerini bulmak amacıyla kullanılır.

Söz dizimi ve parametre​

Türkçe Excel'de bağımsız değişkenler ; ile, İngilizce Excel'de , ile ayrılır; kullanılan ayırıcı bölgesel ayarlarınıza göre değişebilir. Bağımsız değişkenler sayı, hücre başvurusu, aralık veya dizi olabilir.

1. Tek sayıda, çift sayıda, sıfır ve tarih​

Her satırdaki değerlerin ortancasını bulalım. E2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
İlk satırda D2 hücresi boştur; son satırdaki değerler ise tarihtir.
Sonuçlar sırasıyla 2, 2,5, 1,5 ve 10.01.2025 olur. İlk satırda boş hücre hesaba katılmadığı için yalnızca üç sayı vardır ve sıralamada ortada kalan sayı döndürülür. İkinci satırda değer sayısı çift olduğundan sıralanmış değerlerin ortadaki ikisinin ortalaması alınır. Üçüncü satırda 0 değeri hesaba katılır ve ortancayı aşağı çeker. Son satırda tarihler seri numarasıyla işlenir; ortada kalan tarih sonuç olur.

2. Hücre başvurusundaki boş, metin, mantıksal ve hata değerleri​

5, 10 ve 15 sayılarına A sütunundaki hücreyi dördüncü değer olarak ekleyelim. B2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
A sütunundaki hücreler sırasıyla boş, sıfır, metin, mantıksal değer ve hata içerir.
Sonuçlar sırasıyla 10, 7,5, 10, 10 ve #SAYI/0! olur. Hücre başvurusundaki boş hücre, metin ve mantıksal değer hesaba katılmaz; bu satırlarda ortanca yalnızca 5, 10 ve 15 sayılarından bulunur. Sıfır ise sayı olarak hesaba katıldığı için dört değerin ortadaki ikisinin ortalaması alınır. Başvurulan hücre hata değeri içeriyorsa işlev bu hatayı aynen döndürür.

3. Doğrudan yazılan bağımsız değişkenler​

Aynı değerler hücrede değil de doğrudan formülün içinde yazıldığında sonuç değişir. Her formülde ilk bağımsız değişken 2 sayısıdır; A sütunu ikinci bağımsız değişkeni gösterir. B2 hücresinde sayı gibi yazılmış metin kullanılır:
B3 hücresinde DOĞRU mantıksal değeri kullanılır:
B4 hücresinde YANLIŞ mantıksal değeri kullanılır:
B5 hücresinde sayıya çevrilemeyen bir metin kullanılır:
Sonuçlar sırasıyla 2,5, 1,5, 1 ve #DEĞER! olur. Doğrudan yazılan ve sayıya çevrilebilen "3" metni hesaba katılır. DOĞRU değeri 1, YANLIŞ değeri 0 olarak işlenir ve ikisi de sonuca dahildir. Sayıya çevrilemeyen salt metin ise #DEĞER! hatası verir. Aynı metin ve mantıksal değerler bir hücre başvurusunda bulunsaydı hesaba katılmazdı.

4. Dizi sabitleri​

Bağımsız değişken olarak yazılan dizilerde metin ve mantıksal değerler hesaba katılmaz. B2 hücresinde sayı ile metin içeren bir dizi kullanılır:
B3 hücresinde sayı ile mantıksal değer içeren bir dizi kullanılır:
B4 hücresinde sayıların yanı sıra metin ve mantıksal değer içeren bir dizi kullanılır:
B5 hücresinde yalnızca negatif sayılardan oluşan bir dizi kullanılır:
Sonuçlar sırasıyla 2, 2, 10 ve -2,5 olur. Dizideki metin ve mantıksal değerler hesaba katılmadığı için ilk iki satırda yalnızca 2 sayısı kalır. Üçüncü satırda yalnızca 5, 10 ve 15 değerlendirilir. Son satırda dört negatif sayı küçükten büyüğe sıralandığında ortadaki iki değerin ortalaması alınır. Doğrudan yazılan bağımsız değişkenlerde metin hata verirken dizi içindeki metnin yok sayıldığına dikkat edin.

Kullanırken dikkat edin​

• Ortancanın tanımı: Ortanca, sayıların küçükten büyüğe (ya da büyükten küçüğe) sıralanmasıyla ortada kalan sayıdır. Değer sayısı tekse ortadaki sayı döndürülür. Değer sayısı çiftse ortadaki iki sayının ortalaması hesaplanır.
• Doğrudan yazılan sayı1 ve sayı2: sayı1 ve sayı2 olarak doğrudan yazılan sayılar hesaba katılır. Sayı olarak yazılmış metinler ("3" gibi) hesaba katılır. Mantıksal değerler de katılır: DOĞRU 1, YANLIŞ 0 olarak işlenir. Sayıya çevrilemeyen salt metin ise #DEĞER! hatası üretir.
• Hücre başvuruları ve aralıklar: sayı1 veya sayı2 bir hücre başvurusu ya da aralıksa içindeki sıfırlar hesaba katılır. Tarihler seri numarasıyla katılır. Gizli hücreler de hesaba katılır. Boş hücreler, metin içeren hücreler ve mantıksal değer içeren hücreler hesaba katılmaz. Başvurulan hücrelerden biri hata değeri içeriyorsa işlev o hatayı döndürür. Adlandırılmış bir aralık, aynı aralık başvurusu gibi davranır.
• Diziler: sayı1 veya sayı2 bir dizi ise içindeki metin ve mantıksal değerler hesaba katılmaz; yalnızca sayılar kullanılır. Dizi sabitlerindeki ayırıcılar bölgesel ayarlara göre değişir; bu sayfadaki Türkçe formüllerde sütun ayırıcı olarak \ kullanılmıştır.
• Bağımsız değişken sayısı: İşleve en fazla 255 bağımsız değişken verebilirsiniz. Her bağımsız değişken tek bir sayı olabileceği gibi bir aralık veya dizi de olabilir.
• Gizli hücreleri dışlama: ORTANCA gizli hücreleri de hesaba kattığı için gizli satırları dışarıda bırakmak istiyorsanız işlevin kendisi bunu sağlamaz. Excel'in yerleşik olmayan özel MEDIANIFS, MEDIANVISIBLE ve MEDIANIFSVISIBLE işlevleri yalnızca bu tür özel çözümlerde kullanılır; birden çok koşula uyan değerlerin ortancası ya da yalnızca görünen hücrelerin ortancası için tercih edilebilir.
• İlgili işlevler:
  • ORTALAMA: Sayıların aritmetik ortalamasını verir; uç değerlerin sonucu etkilemesini istiyorsanız tercih edilir.
  • ENÇOK_OLAN.TEK: Kümede en sık geçen ilk sayıyı verir; merkez ölçüsü olarak en yaygın değeri arıyorsanız kullanılır.
  • TOPLU: Fonksiyon numarası olarak ortanca seçildiğinde gizli hücreleri dışarıda bırakabilir; yalnızca görünen hücrelerin ortancası gerektiğinde tercih edilir.

Mini Sayfa içindeki sonuç hücresini seçerek gerçek formülü görebilirsiniz. Formüllü örnekleri indirilebilir Excel dosyasında da kullanabilirsiniz.