STDSAPMA.S

STDSAPMA.S (STDEV.S), verilerin bir örneklem olduğunu varsayarak standart sapmayı verir. Değerlerin ortalamadan ne kadar yayıldığını ölçer ve ölçüm tutarlılığını, satış dalgalanmasını ya da süreç değişkenliğini karşılaştırmak için kullanılır. Veri kümesinin tamamı elinizdeyse STDSAPMA.P işlevi daha uygundur.

Söz dizimi ve parametre​

İşlev en çok 255 bağımsız değişken alır. Bağımsız değişkenler tek tek sayı, hücre başvurusu ya da aralık olabilir; tek bir aralık vermek çoğu durumda yeterlidir.

1. Temel kullanım ve değerlerin yayılımı​

Her satırdaki değerlerin örneklem standart sapmasını E sütununda hesaplayalım. İlk ve son satırda dört, ortadaki iki satırda ise üç değer vardır (D3 ve D4 boştur). E2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 12,910, 1,000, 1,000 ve 0,000 olur. İlk satırda ortalama 25'tir; sapmaların kareleri toplamı 500 eder, bu toplam n - 1 = 3 değerine bölünür ve karekökü alınır. İkinci ve üçüncü satırdaki değerler arasındaki fark aynı olduğundan sonuç da aynıdır; standart sapma değerlerin büyüklüğüne değil, birbirinden uzaklığına bağlıdır. Dördüncü satırdaki değerler birbirine eşit olduğu için yayılım yoktur. Boş hücreler hesaba katılmaz.

2. Metin, mantıksal değer ve boş hücre​

Aralık içindeki sayısal olmayan hücrelerin etkisini görmek için aynı ölçümleri farklı hücre türleriyle girelim. E2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 2,582, 3,055, 3,055 ve 3,055 olur. İlk satırda dört sayının tamamı hesaba girer. Diğer satırlarda üçüncü ölçüm sırasıyla metin, boş hücre ve mantıksal değer olduğundan aralıkta yok sayılır; üç satırın sonucu yalnızca 8, 10 ve 14 değerlerinden hesaplanır ve birbirine eşit çıkar.
Bu kural yalnızca hücre başvurusu ve aralıklar için geçerlidir; aynı değerleri doğrudan bağımsız değişken olarak yazarsanız mantıksal değerler sayılır.

3. Sıfır ve tarih değerleri​

Sıfırın ve tarihlerin hesaba girip girmediğini görelim. D2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 10,000, 10,000, 0,000 ve 3,606 olur. İkinci satırdaki sıfır boş hücre gibi atlanmaz; bir değer olarak ortalamayı ve sapmayı etkiler. Üçüncü satırda tüm değerler sıfır olduğundan yayılım yoktur. Tarihler Excel'de seri sayı olarak saklandığı için hesaba girer; dördüncü satırdaki sonuç tarihler arasındaki farkı gün cinsinden yansıtır.

4. Yetersiz veri durumu​

Örneklem standart sapması için en az iki sayısal değer gerekir. C2 hücresine aşağıdaki formülü yazıp aşağı kopyalayın:
Sonuçlar sırasıyla 1,414, #SAYI/0!, #SAYI/0! ve 0,000 olur. İkinci ve üçüncü satırlarda boş hücre ile metin yok sayıldığından hesaba tek bir sayı girer ve işlev #SAYI/0! hatası verir; paydadaki n - 1 değeri sıfır olur. Birinci satırda iki sayı olduğu için sonuç hesaplanır. Dördüncü satırdaki iki değer eşit olduğundan yayılım yoktur.

Kullanırken dikkat edin​

• Standart sapma nedir?: Standart sapma, değerlerin ortalamadan ne kadar yayıldığının ölçüsüdür. Değerler ortalamaya yakınsa küçük, ortalamadan uzaksa büyük çıkar.
• sayı1 ve sayı2: sayı1 zorunludur; sayı2 ve sonrası isteğe bağlıdır. En çok 255 bağımsız değişken verebilirsiniz. Her bağımsız değişken tek bir sayı, hücre başvurusu ya da aralık olabilir.
• Aralık ve başvurulardaki değerler: Bağımsız değişken hücre aralığı ise sıfır içeren hücreler ve tarih içeren hücreler hesaba katılır. Metin, mantıksal değer ve boş hücreler ise yok sayılır.
• Doğrudan yazılan değerler: Sayıyı doğrudan bağımsız değişken olarak yazarsanız mantıksal değerler ve sayı biçimindeki metinler sayı gibi hesaba girer. Sayıya dönüştürülemeyen metin yazarsanız işlev #DEĞER! hatası verir.
• Gizli hücreler ve hata değerleri: Gizli hücrelerdeki sayılar hesaba katılır. Gizli satırları dışarıda bırakmak için TOPLAMA işlevini kullanabilirsiniz. Aralıkta hata değeri içeren bir hücre varsa işlev de bu hatayı verir; bu nedenle hataları önceden temizleyin.
• Yetersiz veri: Hesaba en az iki sayısal değer girmelidir. Tek bir sayı ya da hiç sayı kalırsa işlev #SAYI/0! hatası verir.
• Hesaplama: STDSAPMA.S = karekök( toplam((x - ortalama)²) / (n - 1) )
  Burada x her bir sayısal değeri, ortalama bu değerlerin aritmetik ortalamasını, n ise hesaba giren sayısal değerlerin adedini gösterir. Paydada n yerine n - 1 kullanılması, verilerin bir örneklem olduğu varsayımından gelir. Verilerin tamamı anakütleyse paydada n kullanan STDSAPMA.P işlevi tercih edilir.
• Sürüm bilgisi: İşlev Excel 2010 sürümünde eklendi ve eski STDSAPMA işlevinin yerini aldı.
• İlgili işlevler: STDSAPMA.P: Veri kümesinin tamamı anakütleyse, örneklem değil anakütle standart sapması için tercih edilir. STDSAPMAA: Örneklemdeki mantıksal değerlerin ve metinlerin de hesaba katılması gerektiğinde kullanılır. STDSAPMASA: Mantıksal değer ve metinleri de içeren anakütle standart sapması için kullanılır. STDSAPMA: Eski sürümlerle uyumluluk için bırakılmış önceki işlevdir. TOPLAMA: Gizli satırları ya da hata değerlerini dışarıda bırakarak standart sapma hesaplamak gerektiğinde tercih edilir.

Mini Sayfa içindeki sonuç hücresini seçerek gerçek formülü görebilirsiniz. Formüllü örnekleri indirilebilir Excel dosyasında da kullanabilirsiniz.