Ad Tanımla

Nerede bulunur​

• Şerit: Formüller > Tanımlı Adlar > Ad Tanımla (Formulas > Defined Names > Define Name). Önce bir hücre ya da aralık seçerseniz Başvuru yeri kutusu otomatik dolar.
• Sağ tık menüsü: Seçili hücre ya da aralığa sağ tıklayıp Ad Tanımla... (Define Name...) seçeneğini kullanın.
• Ad Kutusu: Formül çubuğunun solundaki Ad Kutusu (Name Box) alanına adı yazıp Enter'a basın. En hızlı yöntem budur.
• Seçimden Oluştur: Formüller > Tanımlı Adlar > Seçimden Oluştur (Create from Selection) ya da Ctrl+Shift+F3. Başlık satırı ya da sütunundaki metinleri ad olarak kullanır.
• Ad Yöneticisi: Formüller > Tanımlı Adlar > Ad Yöneticisi (Name Manager) ya da Ctrl+F3. Buradaki Yeni (New) düğmesi de Ad Tanımla iletişim kutusunu açar.
• Formül yazarken: F3 tuşu Ad Yapıştır (Paste Name) kutusunu açar. Formüller > Tanımlı Adlar > Formülde Kullan (Use in Formula) listesi de mevcut adları sunar.

Nasıl kullanılır: adım adım​

1. Adlandırmak istediğiniz hücre ya da aralığı seçin.
2. Formüller > Tanımlı Adlar > Ad Tanımla komutuna tıklayın.
3. Ad (Name) kutusuna kurallara uygun bir ad yazın (ör. Vize_Notlari).
4. Kapsam (Scope) listesinden Çalışma Kitabı (Workbook) ya da belirli bir sayfa seçin. Varsayılan çalışma kitabıdır.
5. İsterseniz Açıklama (Comment) kutusuna adın amacını yazın; Ad Yöneticisi'nde görünür.
6. Başvuru yeri (Refers to) kutusunu kontrol edin. Buraya hücre adresi, sabit değer ya da formül yazılabilir.
7. Tamam'a tıklayın.

=ORTALAMA(Vize_Notlari)

=AVERAGE(Vize_Notlari)

Ad yazma kuralları​

• İlk karakter: Harf, alt çizgi (_) ya da ters eğik çizgi (\) olmalıdır. Rakamla başlayamaz.
• Boşluk: Adda boşluk bulunamaz; alt çizgi ya da nokta kullanın (Satis_Toplami, Satis.Toplami).
• Hücre adresine benzememeli: A1, KDV1, Q1 ve R1C1 gibi adlar geçerli bir hücre adresi olduğundan kullanılamaz. Tek başına R ve C harfleri de geçersizdir. Ceyrek1 gibi sütun sınırını aşan adlar geçerlidir.
• Uzunluk: En çok 255 karakter.
• Büyük/küçük harf: Ayırt edilmez; Kdv_Orani ile KDV_ORANI aynı addır.
• Türkçe karakter: ş, ğ, ı, İ, ö, ü, ç harfleri ad içinde kullanılabilir.
• Benzersizlik: Aynı kapsamda iki ad aynı olamaz. Farklı kapsamlarda (kitap ve sayfa) aynı ad bulunabilir.

Ad türleri ve kapsam​

• Aralık adı: Bir hücre ya da aralığa verilen addır. En yaygın türdür; formüllerde, veri doğrulamada ve grafiklerde kullanılır.
• Sabit ad: Hücre gerektirmeyen sabit değerlerdir (ör. kur, iskonto oranı ya da bir metin). Başvuru yeri kutusuna sabit değer yazılır.
• Formül adı: Bir hesaplamanın adıdır. Her kullanıldığında yeniden hesaplanır; ETOPLA gibi işlevler içerebilir ve başka adları kullanabilir.
• Dinamik ad: KAYDIR (OFFSET) ya da İNDİS (INDEX) ile veri eklendikçe kendiliğinden genişleyen adlardır.
• Tablo adı: Tablo Tasarımı > Özellikler > Tablo Adı (Table Design > Properties > Table Name) ile verilen addır; yapılandırılmış başvurularda kullanılır.
• Yerleşik adlar: Excel'in kendisi Print_Area, Print_Titles ve _FilterDatabase gibi adları oluşturur; sayfa yapısı ve filtre ayarları bunlarda saklanır.

Ad Yöneticisi ve adları yönetme​

• Yeni / Düzenle / Sil: (New / Edit / Delete) Ad eklemek, adı ya da başvuruyu değiştirmek ve adı silmek için kullanılır. Silinen ad, kullanıldığı formüllerde #AD? hatasına yol açar.
• Filtre: (Filter) Yalnız sayfa kapsamlı adları, kitap kapsamlı adları, hatalı adları ya da tanımlı adları gösterir. Hatasız Adlar ve Hatalı Adlar (Names with Errors) seçenekleriyle bozuk adları hızla bulursunuz.
• Başvuru yeri düzenleme: Alttaki Başvuru yeri kutusunda okla değil fareyle aralık seçerek değiştirebilirsiniz; ok tuşları metin imlecini kaydırır. Önce F2 ile düzenleme kipine geçin.
• Adları listeleme: Boş bir hücreye gelip F3 > Tümünü Yapıştır (Paste List) seçeneğiyle tüm adları ve başvurularını sayfaya döküp belgeleyebilirsiniz.
• Adları uygulama: Adı sonradan tanımladıysanız, Ad Tanımla düğmesinin açılır okundaki Adları Uygula (Apply Names) seçeneği, mevcut formüllerdeki adresleri ilgili adlarla değiştirir.
• Seçimden Oluştur: İletişim kutusunda Üst satır (Top row), Sol sütun (Left column), Alt satır (Bottom row) ve Sağ sütun (Right column) seçeneklerinden başlıkların bulunduğu yeri işaretlersiniz. Başlıktaki boşluklar alt çizgiye dönüşür.

İleri teknikler​

=Sayfa1!$A$2:İNDİS(Sayfa1!$A:$A;BAĞ_DEĞ_DOLU_SAY(Sayfa1!$A:$A))

=Sayfa1!$A$2:INDEX(Sayfa1!$A:$A,COUNTA(Sayfa1!$A:$A))

ActiveWorkbook.Names.Add Name:="KDV_Orani", RefersTo:="=Sayfa1!$F$2"
ActiveSheet.Names.Add Name:="Hedef", RefersTo:="=Sayfa1!$F$3"
ActiveWorkbook.Names("KDV_Orani").Delete

Sınırlar, sürüm farkları ve performans​

• Ad uzunluğu: En çok 255 karakter. Bir ad içindeki formül, Excel'in genel formül uzunluğu sınırıyla (8.192 karakter) sınırlıdır.
• Excel 2016 ve 2019: Ad Tanımla, Ad Yöneticisi ve Seçimden Oluştur tam çalışır. Dinamik dizi taşması ve LAMBDA yoktur.
• Excel 2021: Dinamik diziler (A2# gibi taşma başvuruları) kullanılabilir; LAMBDA ile özel işlev adları yazılamaz.
• Microsoft 365: Dinamik diziler ve LAMBDA desteklenir; yeni işlevler yalnız bu sürümde adlarla birlikte kullanılabilir.
• Excel Web: Ad Kutusu ile ad oluşturabilir ve mevcut adları kullanabilirsiniz; gelişmiş Ad Yöneticisi seçenekleri masaüstü uygulamasına göre sınırlı olabilir.
• Mac: Şerit yolu benzerdir (Formüller sekmesi); klavye kısayolları farklı olabilir, menü komutlarını kullanmak daha güvenlidir.
• Performans: Aralık adları hesaplamayı yavaşlatmaz. KAYDIR ve DOLAYLI (INDIRECT) içeren dinamik adlar uçucudur; her hesaplamada yeniden değerlendirilir, bu yüzden çok sayıda formülde kullanmayın. Tüm sütun başvuruları (A:A) BAĞ_DEĞ_DOLU_SAY ile genelde sorun çıkarmaz ama gerekmedikçe geniş aralıklardan kaçının.
• Temizlik: Kopyalanan sayfalardan gelen kullanılmayan, hatalı ya da harici bağlantılı adlar dosya boyutunu ve açılış süresini artırır; düzenli olarak Ad Yöneticisi'nden temizleyin.

Neden çalışmıyor?​

• Belirti: Formülde #AD? hatası. Neden: Ad yanlış yazılmış, silinmiş, ya da başka sayfanın kapsamında tanımlanmış. Çözüm: Ctrl+F3 ile adın varlığını ve Kapsam sütununu kontrol edin; adı F3 ile listeden seçerek yazın.
• Belirti: "Girdiğiniz ad geçerli değil" uyarısı. Neden: Ad boşluk içeriyor, rakamla başlıyor ya da A1, KDV1 gibi hücre adresine benziyor. Çözüm: Alt çizgi kullanın, harfle başlayın, adres benzeri adları değiştirin (ör. KDV_1).
• Belirti: Ad, Ad Yöneticisi listesinde görünmüyor. Neden: Ad VBA ile gizlenmiş (Visible False) ya da filtre açık. Çözüm: Filtre menüsünden Filtreyi Temizle (Clear Filter) seçin; gizli adlar için VBA'da Visible özelliğini True yapın.
• Belirti: Ad #BAŞV! gösteriyor. Neden: Başvurulan satır, sütun ya da sayfa silinmiş. Çözüm: Ad Yöneticisi'nde Başvuru yeri kutusunu doğru aralıkla yeniden yazın.
• Belirti: Sayfayı kopyalayınca "Bu ad zaten var" sorusu çıkıyor. Neden: Sayfadaki adlar kitaptaki adlarla çakışıyor. Çözüm: Hayır ile sayfa kapsamlı kopya oluşturun ya da adları önce yeniden adlandırın; gereksiz harici bağlantıları Veri > Sorgular ve Bağlantılar > Bağlantıları Düzenle bölümünden kontrol edin.
• Belirti: Dinamik ad yeni satırları kapsamıyor. Neden: Sütunda başlık dışında başka veri ya da boşluk var; BAĞ_DEĞ_DOLU_SAY yanlış sayıyor. Çözüm: Sayım sütununu yalnız veri bulunacak şekilde ayırın ya da veriyi tabloya (Ctrl+T) çevirin.
• Belirti: Ad kopyalanan formülde yanlış hücreye bakıyor. Neden: Başvuru göreli tanımlanmış. Çözüm: Başvuruyu mutlak ($ işaretli) olarak yeniden tanımlayın.
• Belirti: Veri doğrulama listesi çalışmıyor. Neden: Ad hatalı aralığa bakıyor ya da adın önünde = işareti yok. Çözüm: Kaynak kutusuna yalnız =AdıYazın biçimiyle ekleyin ve adın Başvuru yeri'ni denetleyin.
• Belirti: Ad tanımlanamıyor, düğme pasif. Neden: Sayfa korumalı ya da hücre düzenleme kipinde. Çözüm: Düzenleme kipinden Esc ile çıkın, Gözden Geçir > Sayfa Korumasını Kaldır (Review > Unprotect Sheet) komutunu kullanın.

1. Tek hücreye ad verme: KDV oranı​

1. F2 hücresini seçin.
2. Formül çubuğunun solundaki Ad Kutusu (Name Box) alanına KDV_Orani yazıp Enter'a basın. Ya da Formüller > Tanımlı Adlar > Ad Tanımla (Formulas > Defined Names > Define Name) ile Ad kutusuna KDV_Orani yazıp Başvuru yeri'nin F2 olduğunu doğrulayın.
3. C2 hücresine KDV formülünü yazıp aşağı kopyalayın, D2 hücresine net fiyat ile KDV'yi toplayın.

=B2*KDV_Orani

2. Aralığa ad verme: not ortalamaları​

1. B2:B7 aralığını seçin, Ad Kutusu'na Vize_Notlari yazıp Enter'a basın.
2. C2:C7 aralığını seçin, Ad Kutusu'na Final_Notlari yazıp Enter'a basın.
3. F2 hücresine vize ortalaması formülünü yazın; F3:F5 hücrelerinde aynı mantıkla final ortalamasını (Final_Notlari), en yüksek final notunu (Final_Notlari) ve en düşük vize notunu (Vize_Notlari) hesaplayın.

=ORTALAMA(Vize_Notlari)

=AVERAGE(Vize_Notlari)

3. Seçimden Oluştur: başlıklardan ad üretme​

1. B1:C7 aralığını (başlıklar dahil) seçin.
2. Formüller > Tanımlı Adlar > Seçimden Oluştur (Formulas > Defined Names > Create from Selection) komutuna tıklayın ya da Ctrl+Shift+F3 tuşlarına basın.
3. Yalnızca Üst satır (Top row) kutusunu işaretleyip Tamam'a tıklayın.
4. Excel Satış ve Gider adlarını, başlıkların altındaki veri aralıklarına tanımlar.

=TOPLA(Satış)

=SUM(Satış)

4. Tablo aralığı adı ve DÜŞEYARA​

1. A2:B7 fiyat listesi aralığını seçin.
2. Ad Kutusu'na Fiyat_Tablosu yazıp Enter'a basın.
3. E2 hücresine arama formülünü yazıp aşağı kopyalayın; F2 hücresine adet ile fiyatı çarpın.

=DÜŞEYARA(C2;Fiyat_Tablosu;2;YANLIŞ)

=VLOOKUP(C2,Fiyat_Tablosu,2,FALSE)

5. Sabit değer ve metin adları​

1. Formüller > Tanımlı Adlar > Ad Tanımla komutunu açın.
2. Ad olarak Kur_USD yazın, Başvuru yeri kutusundaki içeriği silip yalnız sayısal sabiti (ör. 34,5) yazın ve Tamam'a tıklayın.
3. Aynı şekilde Iskonto adına 0,1 değerini, Firma_Adi adına tırnak içinde bir metin (ör. "Anadolu Bilişim") verin.
4. C2 hücresine kurla çarpan formülü, D2 hücresine iskontolu fiyat formülünü, E2 hücresine firma adını getiren formülü yazın.

=B2*Kur_USD

6. Sayfa kapsamlı adlar: prim hesabı​

1. Formüller > Tanımlı Adlar > Ad Tanımla komutunu açın.
2. Ad olarak Prim_Orani yazın, Kapsam (Scope) listesinden bu sayfanın adını seçin, Başvuru yeri'ne E2 hücresini girin.
3. Aynı şekilde Prim_Hedefi adını E3 hücresine, sayfa kapsamıyla tanımlayın.
4. C2 hücresine prim formülünü yazıp aşağı kopyalayın.

=EĞER(B2>=Prim_Hedefi;B2*Prim_Orani;0)

=IF(B2>=Prim_Hedefi,B2*Prim_Orani,0)

7. Veri doğrulamada ad: açılır liste​

1. D2:D5 aralığını seçip Ad Kutusu'na Sehir_Listesi, E2:E4 aralığını seçip Departman_Listesi yazın.
2. B2:B10 aralığını seçin, Veri > Veri Araçları > Veri Doğrulama (Data > Data Tools > Data Validation) komutunu açın.
3. İzin Ver (Allow) listesinden Liste (List) seçin; Kaynak (Source) kutusuna adı yazın.
4. Aynı işlemi C2:C10 aralığı için Departman_Listesi adıyla tekrarlayın.

=Sehir_Listesi

8. Koşullu biçimlendirmede ad: hedef takibi​

1. E2 hücresini seçip Ad Kutusu'na Hedef_Satis yazın.
2. A2:C7 aralığını seçin; Giriş > Stiller > Koşullu Biçimlendirme > Yeni Kural (Home > Styles > Conditional Formatting > New Rule) komutunu açın.
3. Biçimlendirilecek hücreleri belirlemek için formül kullan (Use a formula to determine which cells to format) seçeneğini işaretleyin.
4. Kuralı yazın ve kırmızı dolgu seçip Tamam'a tıklayın; ikinci kural için yeşil dolgu ekleyin.

=$B2<Hedef_Satis

=EĞER(B2>=Hedef_Satis;"Hedefte";"Altında")

=IF(B2>=Hedef_Satis,"Hedefte","Altında")

9. Dinamik ad: büyüyen liste​

1. Formüller > Tanımlı Adlar > Ad Tanımla komutunu açın.
2. Ad olarak Tutarlar yazın; Kapsam çalışma kitabı olsun.
3. Başvuru yeri kutusuna başlık hücresinin altından başlayıp C sütunundaki dolu hücre sayısı kadar uzayan KAYDIR formülünü yazın (sayfa adı boşluk içerdiği için tek tırnak kullanılır).
4. E2:E4 hücrelerinde TOPLA, BAĞ_DEĞ_SAY ve ORTALAMA işlevlerini bu adla çalıştırın.

=KAYDIR('Dinamik Satış'!$C$2;0;0;BAĞ_DEĞ_DOLU_SAY('Dinamik Satış'!$C:$C)-1;1)

=OFFSET('Dinamik Satış'!$C$2,0,0,COUNTA('Dinamik Satış'!$C:$C)-1,1)

10. Formül adları ve açıklama: bütçe özeti​

1. Formüller > Tanımlı Adlar > Ad Tanımla komutunu açın.
2. Ad olarak Toplam_Gelir yazın; Açıklama alanına amacını yazın; Başvuru yeri kutusuna Tür sütununda Gelir olan tutarları toplayan ETOPLA formülünü girin.
3. Aynı şekilde Toplam_Gider adını Gider ölçütüyle tanımlayın.
4. Üçüncü ad olan Net_Durum için Başvuru yeri'ne iki adın farkını yazın (ör. Toplam_Gelir eksi Toplam_Gider).
5. E2, E3 ve E4 hücrelerine adları doğrudan yazın.

=ETOPLA('Bütçe Özeti'!$B$2:$B$8;"Gelir";'Bütçe Özeti'!$C$2:$C$8)

=SUMIF('Bütçe Özeti'!$B$2:$B$8,"Gelir",'Bütçe Özeti'!$C$2:$C$8)

Kullanırken dikkat edin​

• Başvuruyu mutlak tutun: Ad Tanımla ile seçili aralık varsayılan olarak mutlak ($ işaretli) kaydedilir. Başvuru yeri kutusuna elle göreli adres yazarsanız ad, formülün bulunduğu hücreye göre kayar ve beklenmedik sonuçlar verir.
• Hücre adresine benzeyen ad yazmayın: KDV1, Q1, R1C1 gibi adlar geçerli hücre adresleri olduğundan kabul edilmez. Bunun yerine KDV_1 ya da Ceyrek1 gibi adlar kullanın; tek başına R ve C harfleri de yasaktır.
• Ad Kutusu kitap kapsamı verir: Ad Kutusu'na yazarak oluşturulan adlar çalışma kitabı kapsamındadır. Sayfa kapsamlı ad istiyorsanız Ad Tanımla iletişim kutusundaki Kapsam listesinden sayfayı seçin ya da adı sayfa adıyla birlikte (Sayfa1!Hedef) Ad Kutusu'na yazın.
• Satır ve sütun silme etkisi: Adın başvurduğu satır, sütun ya da sayfayı silerseniz ad #BAŞV! hatasına döner. Düzenli olarak Ad Yöneticisi'ni açıp Filtre > Hatalı Adlar ile bozuk adları bulun ve düzeltin ya da silin.
• Sayfa kopyalama ve adlar: Adları olan bir sayfayı başka bir kitaba taşıdığınızda ya da kopyaladığınızda adlar da çoğalabilir. Çakışma uyarısı çıktığında önce adları gözden geçirin; gereksiz harici bağlantıları Ad Yöneticisi'nden temizleyin.
• Kısayollar: Ctrl+F3 Ad Yöneticisi'ni, Ctrl+Shift+F3 Seçimden Oluştur'u, F3 Ad Yapıştır kutusunu, F5 ya da Ctrl+G Git kutusunu açar. Ad Kutusu'na gitmek için Ctrl+G ile adı yazıp Enter'a basmanız da yeterlidir.
• Açıklama alanını kullanın: Ad Yöneticisi'ndeki Açıklama sütunu adın amacını, birimini ya da güncelleme tarihini yazmak için idealdir. Özellikle sabit ve formül adlarında, değer hücrelerde görünmediği için ekip çalışmasında çok işe yarar.
• Dinamik adlarda doğru sütunu sayın: BAĞ_DEĞ_DOLU_SAY ile oluşturulan dinamik adlar, sütunda başlık dışında boş olmayan başka hücre varsa yanlış uzunluk üretir. Veriyi ayrı bir sütunda tutun ya da Ctrl+T ile tabloya çevirin; tablolar kendiliğinden genişler.
• Grafik serilerinde ad: Grafik serisinin değer kutusuna ad yazarken Kitap.xlsx!Ad ya da Sayfa1!Ad biçimini kullanın; yalnız adı yazarsanız Excel kabul etmeyebilir. Dinamik adlarla grafikler veri eklendikçe kendiliğinden güncellenir.
• Gizli adlar güvenlik değildir: VBA ile Visible özelliği False yapılan adlar Ad Yöneticisi'nde görünmez, ancak kitabı açan herkes VBA ile bunları listeleyebilir. Gizlemeyi şifreleme ya da güvenlik amacıyla kullanmayın.
• Adlandırma standardı belirleyin: Ekip çalışmalarında Prm_Oran, Prm_Hedef gibi önekli adlar, tablolar için tbl, tutarlar için tut gibi kısaltmalar kullanın. Tutarlı adlar Formül Otomatik Tamamlama listesinde ilgili adları bir arada gösterir.
• Sürüm ve platform farkları: Dinamik dizi başvuruları (A2#) ve LAMBDA ile özel işlev adları yalnız Microsoft 365'te (LAMBDA için) ve dinamik dizi desteğiyle Excel 2021'de çalışır. Excel Web ve Mac'te şerit yolu benzerdir ama bazı kısayol ve Ad Yöneticisi seçenekleri farklı ya da sınırlı olabilir.
• İlgili konular: Ad Yöneticisi (Name Manager), Ad Kutusu (Name Box), Seçimden Oluştur (Create from Selection), Ad Yapıştır (Paste Name), Veri Doğrulama (Data Validation), Koşullu Biçimlendirme (Conditional Formatting), Tablo ve yapılandırılmış başvuru (Table and structured reference), Mutlak ve göreli başvuru. İşlevler: KAYDIR, İNDİS, BAĞ_DEĞ_DOLU_SAY, DOLAYLI, DÜŞEYARA, ETOPLA, TOPLA, ORTALAMA, EĞER, LAMBDA. VBA öğeleri: Names.Add, Name.RefersTo, Name.Comment, Range.CreateNames.