Bu dosya, geometrideki bilinen şekillerden Arbelos ve onun içindeki Archimedes ikiz çemberlerini Excel grafiği üzerinde çizer. Dış yarım çemberin yarıçapı ve içteki yarım çemberin oranı değiştirildikçe şekil, ikiz çemberlerin yarıçapı ve teğet noktaları anında güncellenir.
Dosya makro içerir (.xlsm); açarken makroları etkinleştirmeniz gerekir.
Teğet noktaları, S sayfasındaki seçenek işaretlendiğinde hesaplanır; seçenek kapalıysa hücreler NA() döndürür ve grafikte görünmez. Bu kontrol için şu yapı kullanılır:
Grafikteki çemberler, t adlı tanımlı ad ile 0-180 derece arasında 181 noktadan oluşturulur; Y0, Y1, A1, A2 gibi adlar çember eğrilerinin x ve y değerlerini üretir. Ayrıca a adı d*k*(1-k) ile ikiz çemberlerin yarıçapını verir.
Dosya makro içerir (.xlsm); açarken makroları etkinleştirmeniz gerekir.
Dosyanın içeriği
- S: Arbelos çizimini gösteren grafik ve giriş alanları. F4 hücresinde dış yarım çember yarıçapı (d), F6 hücresinde ❶ merkezli yarım çemberin oranı (k) yer alır. Bu değerler kaydırma çubuklarıyla da değiştirilebilir. "EK Seçenekler" bölümünde teğet noktalarının gösterimi için seçim hücreleri (D10, D12) bulunur. İkiz çemberlerin merkez x değeri ve yarıçapı ile teğet noktası koordinatları da bu sayfada listelenir.
- H: Yardımcı hesap sayfası. X, ❶, ❷, Z, D, D' gibi noktaların koordinatları ile N.11, N.21, N.22 gibi teğet noktaları burada hesaplanır.
Kullanılan formüller
Noktaların y koordinatları, d ve k adlı tanımlı adlar üzerinden SIN ve ACOS fonksiyonlarıyla hesaplanır. Örneğin H sayfasındaki bir koordinat şu mantıkla bulunur:Teğet noktaları, S sayfasındaki seçenek işaretlendiğinde hesaplanır; seçenek kapalıysa hücreler NA() döndürür ve grafikte görünmez. Bu kontrol için şu yapı kullanılır:
Grafikteki çemberler, t adlı tanımlı ad ile 0-180 derece arasında 181 noktadan oluşturulur; Y0, Y1, A1, A2 gibi adlar çember eğrilerinin x ve y değerlerini üretir. Ayrıca a adı d*k*(1-k) ile ikiz çemberlerin yarıçapını verir.
Makrolar
S sayfasının kod modülünde şu işlemler tanımlıdır:- dBar_Change ve dBar_Scroll: d kaydırma çubuğunun değerini 100'e bölerek d hücresine yazar.
- kBar_Change ve kBar_Scroll: k çubuğunun değerini 100'e bölerek k hücresine yazar.
- Worksheet_Change: d hücresine elle değer girildiğinde 0,7 ile 1,1 aralığında ise çubuğu günceller; k hücresinde aralık 0,1 ile 0,9'dur. Aralık dışı veya sayısal olmayan girişte önceki çubuk değeri geri yüklenir.
Nasıl kullanılır
- Dosyayı açıp makroları etkinleştirin.
- S sayfasında d değerini 0,7-1,1, k değerini 0,1-0,9 aralığında girin veya kaydırma çubuklarını kullanın.
- Grafikte Arbelos ve ikiz çemberlerin değişimini izleyin.
- Teğet noktalarını görmek için "EK Seçenekler" bölümündeki ilgili seçimi işaretleyin.
- İkiz çemberlerin merkez ve yarıçap değerlerini S sayfasındaki tablodan okuyun.
